آلبانی یکی از کشورهای جنوبشرقی اروپا در منطقه بالکان است که با جمعیتی حدود ۲.۸ میلیون نفر، از اقتصادهای کوچک اما در حال گذار اروپا محسوب میشود. این کشور پس از فروپاشی نظام کمونیستی در دهه ۱۹۹۰، وارد مسیر اصلاحات اقتصادی و سیاسی شد و امروز تلاش میکند با تکیه بر گردشگری، خدمات و پیوند با اتحادیه اروپا، جایگاه خود را در منطقه تقویت کند. موقعیت جغرافیایی در حاشیه دریای آدریاتیک، آلبانی را به یکی از مقاصد نوظهور گردشگری اروپا تبدیل کرده است.
وضعیت اقتصاد آلبانی
تولید ناخالص داخلی آلبانی حدود ۲۷ میلیارد دلار است که آن را در دسته اقتصادهای کوچک اروپایی قرار میدهد. ساختار اقتصادی کشور بر پایه:
- گردشگری
- خدمات
- کشاورزی
- حوالههای مهاجران
استوار است.
اگرچه رشد گردشگری در سالهای اخیر چشمگیر بوده، اما بازار کار همچنان با چالشهایی مانند اشتغال غیررسمی و مهاجرت نیروی کار مواجه است. بیکاری بهویژه در میان جوانان محسوس است و بسیاری از نیروی کار متخصص برای فرصتهای بهتر به کشورهای اروپایی مهاجرت میکنند.
سیستم سلامت در آلبانی
امید به زندگی در آلبانی حدود ۷۹.۹ سال است که نسبت به سطح درآمد کشور عدد مناسبی محسوب میشود. سیستم سلامت ترکیبی از خدمات دولتی و خصوصی است.
با این حال:
- تنها حدود ۵۶٪ جمعیت به خدمات بهداشتی ایمن و استاندارد دسترسی پایدار دارند
- تعداد پزشک حدود ۱۸ نفر به ازای هر ۱۰ هزار نفر است (کمتر از میانگین اروپا)
- کیفیت خدمات در شهرهای بزرگ بهتر از مناطق روستایی است
این موضوع نشان میدهد توسعه نظام سلامت هنوز در مسیر بهبود قرار دارد.
رفاه اجتماعی و نابرابری درآمدی
ضریب جینی آلبانی حدود ۲۹.۴ است که نشان میدهد نابرابری درآمدی در سطح متوسط قرار دارد. با این حال، سطح کلی درآمد پایین است و فقر نسبی در برخی مناطق مشاهده میشود.
نظام رفاه اجتماعی وجود دارد، اما منابع مالی محدود باعث شده پوشش آن کامل نباشد. حوالههای مالی مهاجران نقش مهمی در تأمین معیشت بسیاری از خانوارها ایفا میکند و بهنوعی مکمل سیستم حمایتی رسمی کشور است.
وضعیت آموزش در آلبانی
نرخ سواد عمومی بالا است و آموزش ابتدایی و متوسطه پوشش گستردهای دارد. اما چالشها شامل:
- کیفیت آموزشی نابرابر در مناطق مختلف
- ارتباط ضعیف دانشگاه با بازار کار
- مهاجرت گسترده فارغالتحصیلان
از دانشگاههای مهم کشور میتوان به:
- دانشگاه تیرانا
- دانشگاه پلیتکنیک تیرانا
اشاره کرد که نقش اصلی را در آموزش عالی ایفا میکنند.
امنیت در آلبانی
نرخ قتل در آلبانی حدود ۳.۴ در هر ۱۰۰ هزار نفر است که برای منطقه بالکان عددی متوسط محسوب میشود. جرایم خشونتآمیز گسترده نیستند، اما:
- جرایم سازمانیافته
- قاچاق
- فساد نهادی
از چالشهای مهم کشور به شمار میروند. اصلاحات قضایی و همکاری با نهادهای اروپایی در سالهای اخیر افزایش یافته، اما تثبیت کامل آن زمانبر خواهد بود.
ویژگیهای کلیدی آلبانی
- اقتصاد کوچک اما در حال رشد
- وابستگی بالا به گردشگری
- امید به زندگی نزدیک به ۸۰ سال
- نابرابری درآمدی متوسط
- نرخ امنیت نسبی پایدار
- مهاجرت بالای نیروی کار جوان
اگر میخواهید تصویر دقیقتری از وضعیت اقتصادی کشورها، هزینههای زندگی، سطح درآمد، بازار کار و کیفیت رفاه اجتماعی به دست آورید، پیشنهاد میکنیم سرویس«کشورنگر» را دنبال کنید.
